श्रीरामसहस्रनामस्तोत्रम्
Rama Sahasranama
The thousand names of Rama from the Ananda Ramayana.
149 parts · 0 views · 0 shares
श्रीरामसहस्रनामम् श्रीमदानन्दरामायणे श्रीपार्वत्युवाच श्रोतुमिच्छामि देवेश तदहं सर्वकामदम् । नाम्नां सहस्रं मां ब्रूहि यदस्ति मयि ते दया ॥
śrīrāmasahasranāmam śrīmadānandarāmāyaṇe śrīpārvatyuvāca śrotumicchāmi deveśa tadahaṃ sarvakāmadam | nāmnāṃ sahasraṃ māṃ brūhi yadasti mayi te dayā ||
श्रीमहादेव उवाच अथ वक्ष्यामि भो देवि रामनामसहस्रकम् । शृणुष्वैकमनाः स्तोत्रं गुह्याद्गुह्यतरं महत् ॥
śrīmahādeva uvāca atha vakṣyāmi bho devi rāmanāmasahasrakam | śaṛṇuṣvaikamanāḥ stotraṃ guhyādguhyataraṃ mahat ||
ऋषिर्विनायकश्चास्य ह्यनुष्टुप् छन्द उच्यते । परब्रह्मात्मको रामो देवता शुभदर्शने ॥
ṛṣirvināyakaścāsya hyanuṣṭup chanda ucyate | parabrahmātmako rāmo devatā śubhadarśane ||
ॐ अस्य श्रीरामसहस्रनाममालामन्त्रस्य विनायक ऋषिः । अनुष्टुप् छन्दः । श्रीरामो देवता । महाविष्णुरिति बीजम् । गुणभृन्निर्गुणो महानिति शक्तिः । सच्चिदानन्दविग्रह इति कीलकम् । श्रीरामप्रीत्यर्थे जपे विनियोगः ॥
oṃ asya śrīrāmasahasranāmamālāmantrasya vināyaka ṛṣiḥ | anuṣṭup chandaḥ | śrīrāmo devatā | mahāviṣṇuriti bījam | guṇabhṛnnirguṇo mahāniti śaktiḥ | saccidānandavigraha iti kīlakam | śrīrāmaprītyarthe jape viniyogaḥ ||
अङ्गुलिन्यासः ॐ श्रीरामचन्द्राय अङ्गुष्ठाभ्यां नमः । सीतापतये तर्जनीभ्यां नमः । रघुनाथाय मध्यमाभ्यां नमः । भरताग्रजाय अनामिकाभ्यां नमः । दशरथात्मजाय कनिष्ठिकाभ्यां नमः । हनुमत्प्रभवे करतलकरपृष्ठाभ्यां नमः ॥
aṅgulinyāsaḥ oṃ śrīrāmacandrāya aṅguṣṭhābhyāṃ namaḥ | sītāpataye tarjanībhyāṃ namaḥ | raghunāthāya madhyamābhyāṃ namaḥ | bharatāgrajāya anāmikābhyāṃ namaḥ | daśarathātmajāya kaniṣṭhikābhyāṃ namaḥ | hanumatprabhave karatalakarapṛṣṭhābhyāṃ namaḥ ||
हृदयादिन्यासः ॐ श्रीरामचन्द्राय हृदयाय नमः । सीतापतये शिरसे स्वाहा । रघुनाथाय शिखायै वषट् । भरताग्रजाय कवचाय हुम् । दशरथात्मजाय नेत्रत्रयाय वौषट् । हनुमत्प्रभवे अस्त्राय फट् ॥
hṛdayādinyāsaḥ oṃ śrīrāmacandrāya hṛdayāya namaḥ | sītāpataye śirase svāhā | raghunāthāya śikhāyai vaṣaṭ | bharatāgrajāya kavacāya hum | daśarathātmajāya netratrayāya vauṣaṭ | hanumatprabhave astrāya phaṭ ||
अथ ध्यानम् । ध्यायेदाजानुबाहुं धृतशरधनुषं बद्धपद्मासनस्थं पीतं वासो वसानं नवकमलस्पर्धि नेत्रं प्रसन्नम् । वामाङ्कारूढसीतामुखकमलमिलल्लोचनं नीरदाभं नानालङ्कारदीप्तं दधतमुरुजटामण्डलं रामचन्द्रम् ॥
atha dhyānam | dhyāyedājānubāhuṃ dhṛtaśaradhanuṣaṃ baddhapadmāsanasthaṃ pītaṃ vāso vasānaṃ navakamalaspardhi netraṃ prasannam | vāmāṅkārūḍhasītāmukhakamalamilallocanaṃ nīradābhaṃ nānālaṅkāradīptaṃ dadhatamurujaṭāmaṇḍalaṃ rāmacandram ||
वैदेहीसहितं सुरद्रुमतले हैमे महामण्डपे मध्ये पुष्पकमासने मणिमये वीरासने संस्थितम् । अग्रे वाचयति प्रभञ्जनेसुते तत्त्वं मुनिभ्यः परं व्याख्यान्तं भरतादिभिः परिवृतं रामं भजे श्यामलम् ॥
vaidehīsahitaṃ suradrumatale haime mahāmaṇḍape madhye puṣpakamāsane maṇimaye vīrāsane saṃsthitam | agre vācayati prabhañjanesute tattvaṃ munibhyaḥ paraṃ vyākhyāntaṃ bharatādibhiḥ parivṛtaṃ rāmaṃ bhaje śyāmalam ||
सौवर्णमण्डपे दिव्ये पुष्पके सुविराजिते । मूले कल्पतरोः स्वर्णपीठे सिंहाष्टसंयुते ॥
sauvarṇamaṇḍape divye puṣpake suvirājite | mūle kalpataroḥ svarṇapīṭhe siṃhāṣṭasaṃyute ||
मृदुश्लक्ष्णतरे तत्र जानक्या सह संस्थितम् । रामं नीलोत्पलश्यामं द्विभुजं पीतवाससम् ॥
mṛduślakṣṇatare tatra jānakyā saha saṃsthitam | rāmaṃ nīlotpalaśyāmaṃ dvibhujaṃ pītavāsasam ||
स्मितवक्त्रं सुखासीनं पद्मपत्रनिभेक्षणम् । किरीटहारकेयूरकुण्डलैः कटकादिभिः ॥
smitavaktraṃ sukhāsīnaṃ padmapatranibhekṣaṇam | kirīṭahārakeyūrakuṇḍalaiḥ kaṭakādibhiḥ ||
भ्राजमानं ज्ञानमुद्राधरं वीरासनस्थितम् । स्पृशन्तं स्तनयोरग्रे जानक्याः सव्यपाणिना ॥
bhrājamānaṃ jñānamudrādharaṃ vīrāsanasthitam | spṛśantaṃ stanayoragre jānakyāḥ savyapāṇinā ||
वसिष्ठवामदेवाद्यैः सेवितं लक्ष्मणादिभिः । अयोध्यानगरे रम्ये ह्यभिषिक्तं रघूद्वहम् ॥
vasiṣṭhavāmadevādyaiḥ sevitaṃ lakṣmaṇādibhiḥ | ayodhyānagare ramye hyabhiṣiktaṃ raghūdvaham ||
एवं ध्यात्वा जपेन्नित्यं रामनामसहस्रकम् । हत्याकोटियुतो वापि मुच्यते नात्र संशयः ॥
evaṃ dhyātvā japennityaṃ rāmanāmasahasrakam | hatyākoṭiyuto vāpi mucyate nātra saṃśayaḥ ||
ॐ रामः श्रीमान्महाविष्णुर्जिष्णुर्देवहितावहः । तत्त्वात्मा तारकब्रह्म शाश्वतः सर्वसिद्धिदः ॥
oṃ rāmaḥ śrīmānmahāviṣṇurjiṣṇurdevahitāvahaḥ | tattvātmā tārakabrahma śāśvataḥ sarvasiddhidaḥ ||
राजीवलोचनः श्रीमान् श्रीरामो रघुपुङ्गवः । रामभद्रः सदाचारो राजेन्द्रो जानकीपतिः ॥
rājīvalocanaḥ śrīmān śrīrāmo raghupuṅgavaḥ | rāmabhadraḥ sadācāro rājendro jānakīpatiḥ ||
अग्रगण्यो वरेण्यश्च वरदः परमेश्वरः । जनार्दनो जितामित्रः परार्थैकप्रयोजनः ॥
agragaṇyo vareṇyaśca varadaḥ parameśvaraḥ | janārdano jitāmitraḥ parārthaikaprayojanaḥ ||
विश्वामित्रप्रियो दाता शत्रुजिच्छत्रुतापनः । सर्वज्ञः सर्ववेदादिः शरण्यो वालिमर्दनः ॥
viśvāmitrapriyo dātā śatrujicchatrutāpanaḥ | sarvajñaḥ sarvavedādiḥ śaraṇyo vālimardanaḥ ||
ज्ञानभव्योऽपरिच्छेद्यो वाग्मी सत्यव्रतः शुचिः । ज्ञानगम्यो दृढप्रज्ञः खरध्वंसः प्रतापवान् ॥
jñānabhavyo'paricchedyo vāgmī satyavrataḥ śuciḥ | jñānagamyo dṛḍhaprajñaḥ kharadhvaṃsaḥ pratāpavān ||
द्युतिमानात्मवान् वीरो जितक्रोधोऽरिमर्दनः । विश्वरूपो विशालाक्षः प्रभुः परिवृढो दृढः ॥
dyutimānātmavān vīro jitakrodho'rimardanaḥ | viśvarūpo viśālākṣaḥ prabhuḥ parivṛḍho dṛḍhaḥ ||
ईशः खड्गधरः श्रीमान् कौसल्येयोऽनसूयकः । विपुलांसो महोरस्कः परमेष्ठी परायणः ॥
īśaḥ khaḍgadharaḥ śrīmān kausalyeyo'nasūyakaḥ | vipulāṃso mahoraskaḥ parameṣṭhī parāyaṇaḥ ||
सत्यव्रतः सत्यसन्धो गुरुः परमधार्मिकः । लोकेशो लोकवन्द्यश्च लोकात्मा लोककृद्विभुः ॥
satyavrataḥ satyasandho guruḥ paramadhārmikaḥ | lokeśo lokavandyaśca lokātmā lokakṛdvibhuḥ ||
अनादिर्भगवान् सेव्यो जितमायो रघूद्वहः । रामो दयाकरो दक्षः सर्वज्ञः सर्वपावनः ॥
anādirbhagavān sevyo jitamāyo raghūdvahaḥ | rāmo dayākaro dakṣaḥ sarvajñaḥ sarvapāvanaḥ ||
ब्रह्मण्यो नीतिमान् गोप्ता सर्वदेवमयो हरिः । सुन्दरः पीतवासाश्च सूत्रकारः पुरातनः ॥
brahmaṇyo nītimān goptā sarvadevamayo hariḥ | sundaraḥ pītavāsāśca sūtrakāraḥ purātanaḥ ||
सौम्यो महर्षिः कोदण्डः सर्वज्ञः सर्वकोविदः । कविः सुग्रीववरदः सर्वपुण्याधिकप्रदः ॥
saumyo maharṣiḥ kodaṇḍaḥ sarvajñaḥ sarvakovidaḥ | kaviḥ sugrīvavaradaḥ sarvapuṇyādhikapradaḥ ||
भव्यो जितारिषड्वर्गो महोदारोऽघनाशनः । सुकीर्तिरादिपुरुषः कान्तः पुण्यकृतागमः ॥
bhavyo jitāriṣaḍvargo mahodāro'ghanāśanaḥ | sukīrtirādipuruṣaḥ kāntaḥ puṇyakṛtāgamaḥ ||
अकल्मषश्चतुर्बाहुः सर्वावासो दुरासदः । 100 स्मितभाषी निवृत्तात्मा स्मृतिमान् वीर्यवान् प्रभुः ॥
akalmaṣaścaturbāhuḥ sarvāvāso durāsadaḥ | 100 smitabhāṣī nivṛttātmā smṛtimān vīryavān prabhuḥ ||
धीरो दान्तो घनश्यामः सर्वायुधविशारदः । अध्यात्मयोगनिलयः सुमना लक्ष्मणाग्रजः ॥
dhīro dānto ghanaśyāmaḥ sarvāyudhaviśāradaḥ | adhyātmayoganilayaḥ sumanā lakṣmaṇāgrajaḥ ||
सर्वतीर्थमयः शूरः सर्वयज्ञफलप्रदः । यज्ञस्वरूपो यज्ञेशो जरामरणवर्जितः ॥
sarvatīrthamayaḥ śūraḥ sarvayajñaphalapradaḥ | yajñasvarūpo yajñeśo jarāmaraṇavarjitaḥ ||
वर्णाश्रमगुरुर्वर्णी शत्रुजित्पुरुषोत्तमः । शिवलिङ्गप्रतिष्ठाता परमात्मा परापरः ॥
varṇāśramagururvarṇī śatrujitpuruṣottamaḥ | śivaliṅgapratiṣṭhātā paramātmā parāparaḥ ||
प्रमाणभूतो दुर्ज्ञेयः पूर्णः परपुरञ्जयः । अनन्तदृष्टिरानन्दो धनुर्वेदो धनुर्धरः ॥
pramāṇabhūto durjñeyaḥ pūrṇaḥ parapurañjayaḥ | anantadṛṣṭirānando dhanurvedo dhanurdharaḥ ||
गुणाकारो गुणश्रेष्ठः सच्चिदानन्दविग्रहः । अभिवाद्यो महाकायो विश्वकर्मा विशारदः ॥
guṇākāro guṇaśreṣṭhaḥ saccidānandavigrahaḥ | abhivādyo mahākāyo viśvakarmā viśāradaḥ ||
विनीतात्मा वीतरागस्तपस्वीशो जनेश्वरः । कल्याणः प्रह्वतिः कल्पः सर्वेशः सर्वकामदः ॥
vinītātmā vītarāgastapasvīśo janeśvaraḥ | kalyāṇaḥ prahvatiḥ kalpaḥ sarveśaḥ sarvakāmadaḥ ||
अक्षयः पुरुषः साक्षी केशवः पुरुषोत्तमः । लोकाध्यक्षो महाकार्यो विभीषणवरप्रदः ॥
akṣayaḥ puruṣaḥ sākṣī keśavaḥ puruṣottamaḥ | lokādhyakṣo mahākāryo vibhīṣaṇavarapradaḥ ||
आनन्दविग्रहो ज्योतिर्हनुमत्प्रभुरव्ययः । भ्राजिष्णुः सहनो भोक्ता सत्यवादी बहुश्रुतः ॥
ānandavigraho jyotirhanumatprabhuravyayaḥ | bhrājiṣṇuḥ sahano bhoktā satyavādī bahuśrutaḥ ||
सुखदः कारणं कर्ता भवबन्धविमोचनः । देवचूडामणिर्नेता ब्रह्मण्यो ब्रह्मवर्धनः ॥
sukhadaḥ kāraṇaṃ kartā bhavabandhavimocanaḥ | devacūḍāmaṇirnetā brahmaṇyo brahmavardhanaḥ ||
संसारतारको रामः सर्वदुःखविमोक्षकृत् । विद्वत्तमो विश्वकर्ता विश्वकृद्विश्वकर्म च ॥
saṃsāratārako rāmaḥ sarvaduḥkhavimokṣakṛt | vidvattamo viśvakartā viśvakṛdviśvakarma ca ||
नित्यो नियतकल्याणः सीताशोकविनाशकृत् । काकुत्स्थः पुण्डरीकाक्षो विश्वामित्रभयापहः ॥
nityo niyatakalyāṇaḥ sītāśokavināśakṛt | kākutsthaḥ puṇḍarīkākṣo viśvāmitrabhayāpahaḥ ||
मारीचमथनो रामो विराधवधपण्डितः । दुःस्वप्ननाशनो रम्यः किरीटी त्रिदशाधिपः ॥
mārīcamathano rāmo virādhavadhapaṇḍitaḥ | duḥsvapnanāśano ramyaḥ kirīṭī tridaśādhipaḥ ||
महाधनुर्महाकायो भीमो भीमपराक्रमः । तत्त्वस्वरूपस्तत्त्वज्ञस्तत्त्ववादी सुविक्रमः ॥
mahādhanurmahākāyo bhīmo bhīmaparākramaḥ | tattvasvarūpastattvajñastattvavādī suvikramaḥ ||
भूतात्म भूतकृत्स्वामी कालज्ञानी महावपुः । अनिर्विण्णो गुणग्रामो निष्कलङ्कः कलङ्कहा ॥
bhūtātma bhūtakṛtsvāmī kālajñānī mahāvapuḥ | anirviṇṇo guṇagrāmo niṣkalaṅkaḥ kalaṅkahā ||
स्वभावभद्रः शत्रुघ्नः केशवः स्थाणुरीश्वरः । भूतादिः शंभुरादित्यः स्थविष्ठः शाश्वतो ध्रुवः ॥
svabhāvabhadraḥ śatrughnaḥ keśavaḥ sthāṇurīśvaraḥ | bhūtādiḥ śaṃbhurādityaḥ sthaviṣṭhaḥ śāśvato dhruvaḥ ||
कवची कुण्डली चक्री खड्गी भक्तजनप्रियः । अमृत्युर्जन्मरहितः सर्वजित्सर्वगोचरः ॥
kavacī kuṇḍalī cakrī khaḍgī bhaktajanapriyaḥ | amṛtyurjanmarahitaḥ sarvajitsarvagocaraḥ ||
अनुत्तमोऽप्रमेयात्मा सर्वात्मा गुणसागरः । 200 रामः समात्मा समगो जटामुकुटमण्डितः ॥
anuttamo'prameyātmā sarvātmā guṇasāgaraḥ | 200 rāmaḥ samātmā samago jaṭāmukuṭamaṇḍitaḥ ||
अजेयः सर्वभूतात्मा विष्वक्सेनो महातपाः । लोकाध्यक्षो महाबाहुरमृतो वेदवित्तमः ॥
ajeyaḥ sarvabhūtātmā viṣvakseno mahātapāḥ | lokādhyakṣo mahābāhuramṛto vedavittamaḥ ||
सहिष्णुः सद्गतिः शास्ता विश्वयोनिर्महाद्युतिः । अतीन्द्र ऊर्जितः प्रांशुरुपेन्द्रो वामनो बलिः ॥
sahiṣṇuḥ sadgatiḥ śāstā viśvayonirmahādyutiḥ | atīndra ūrjitaḥ prāṃśurupendro vāmano baliḥ ||
धनुर्वेदो विधाता च ब्रह्मा विष्णुश्च शङ्करः । हंसो मरीचिर्गोविन्दो रत्नगर्भो महद्द्युतिः ॥
dhanurvedo vidhātā ca brahmā viṣṇuśca śaṅkaraḥ | haṃso marīcirgovindo ratnagarbho mahaddyutiḥ ||
व्यासो वाचस्पतिः सर्वदर्पितासुरमर्दनः । जानकीवल्लभः श्रीमान् प्रकटः प्रीतिवर्धनः ॥
vyāso vācaspatiḥ sarvadarpitāsuramardanaḥ | jānakīvallabhaḥ śrīmān prakaṭaḥ prītivardhanaḥ ||
संभवोऽतीन्द्रियो वेद्यो निर्देशो जाम्बवत्प्रभुः । मदनो मन्मथो व्यापी विश्वरूपो निरञ्जनः ॥
saṃbhavo'tīndriyo vedyo nirdeśo jāmbavatprabhuḥ | madano manmatho vyāpī viśvarūpo nirañjanaḥ ||
नारायणोऽग्रणी साधुर्जटायुप्रीतिवर्धनः । नैकरूपो जगन्नाथः सुरकार्यहितः प्रभुः ॥
nārāyaṇo'graṇī sādhurjaṭāyuprītivardhanaḥ | naikarūpo jagannāthaḥ surakāryahitaḥ prabhuḥ ||
जितक्रोधो जितारातिः प्लवगाधिपराज्यदः । वसुदः सुभुजो नैकमायो भव्यः प्रमोदनः ॥
jitakrodho jitārātiḥ plavagādhiparājyadaḥ | vasudaḥ subhujo naikamāyo bhavyaḥ pramodanaḥ ||
चण्डांशुः सिद्धिदः कल्पः शरणागतवत्सलः । अगदो रोगहर्ता च मन्त्रज्ञो मन्त्रभावनः ॥
caṇḍāṃśuḥ siddhidaḥ kalpaḥ śaraṇāgatavatsalaḥ | agado rogahartā ca mantrajño mantrabhāvanaḥ ||
सौमित्रिवत्सलो धुर्यो व्यक्ताव्यक्तस्वरूपधृक् । वसिष्ठो ग्रामणीः श्रीमाननुकूलः प्रियंवदः ॥
saumitrivatsalo dhuryo vyaktāvyaktasvarūpadhṛk | vasiṣṭho grāmaṇīḥ śrīmānanukūlaḥ priyaṃvadaḥ ||
अतुलः सात्त्विको धीरः शरासनविशारदः । ज्येष्ठः सर्वगुणोपेतः शक्तिमांस्ताटकान्तकः ॥
atulaḥ sāttviko dhīraḥ śarāsanaviśāradaḥ | jyeṣṭhaḥ sarvaguṇopetaḥ śaktimāṃstāṭakāntakaḥ ||
वैकुण्ठः प्राणिनां प्राणः कमलः कमलाधिपः । गोवर्धनधरो मत्स्यरूपः कारुण्यसागरः ॥
vaikuṇṭhaḥ prāṇināṃ prāṇaḥ kamalaḥ kamalādhipaḥ | govardhanadharo matsyarūpaḥ kāruṇyasāgaraḥ ||
कुम्भकर्णप्रभेत्ता च गोपिगोपालसंवृतः । 300 मायावी व्यापको व्यापी रेणुकेयबलापहः ॥
kumbhakarṇaprabhettā ca gopigopālasaṃvṛtaḥ | 300 māyāvī vyāpako vyāpī reṇukeyabalāpahaḥ ||
पिनाकमथनो वन्द्यः समर्थो गरुडध्वजः । लोकत्रयाश्रयो लोकभरितो भरताग्रजः ॥
pinākamathano vandyaḥ samartho garuḍadhvajaḥ | lokatrayāśrayo lokabharito bharatāgrajaḥ ||
श्रीधरः सङ्गतिर्लोकसाक्षी नारायणो विभुः । मनोरूपी मनोवेगी पूर्णः पुरुषपुङ्गवः ॥
śrīdharaḥ saṅgatirlokasākṣī nārāyaṇo vibhuḥ | manorūpī manovegī pūrṇaḥ puruṣapuṅgavaḥ ||
यदुश्रेष्ठो यदुपतिर्भूतावासः सुविक्रमः । तेजोधरो धराधरश्चतुर्मूर्तिर्महानिधिः ॥
yaduśreṣṭho yadupatirbhūtāvāsaḥ suvikramaḥ | tejodharo dharādharaścaturmūrtirmahānidhiḥ ||
चाणूरमथनो वन्द्यः शान्तो भरतवन्दितः । शब्दातिगो गभीरात्मा कोमलाङ्गः प्रजागरः ॥
cāṇūramathano vandyaḥ śānto bharatavanditaḥ | śabdātigo gabhīrātmā komalāṅgaḥ prajāgaraḥ ||
लोकोर्ध्वगः शेषशायी क्षीराब्धिनिलयोऽमलः । आत्मज्योतिरदीनात्मा सहस्रार्चिः सहस्रपात् ॥
lokordhvagaḥ śeṣaśāyī kṣīrābdhinilayo'malaḥ | ātmajyotiradīnātmā sahasrārciḥ sahasrapāt ||
अमृतांशुर्महीगर्तो निवृत्तविषयस्पृहः । त्रिकालज्ञो मुनिः साक्षी विहायसगतिः कृती ॥
amṛtāṃśurmahīgarto nivṛttaviṣayaspṛhaḥ | trikālajño muniḥ sākṣī vihāyasagatiḥ kṛtī ||
पर्जन्यः कुमुदो भूतावासः कमललोचनः । श्रीवत्सवक्षाः श्रीवासो वीरहा लक्ष्मणाग्रजः ॥
parjanyaḥ kumudo bhūtāvāsaḥ kamalalocanaḥ | śrīvatsavakṣāḥ śrīvāso vīrahā lakṣmaṇāgrajaḥ ||
लोकाभिरामो लोकारिमर्दनः सेवकप्रियः । सनातनतमो मेघश्यामलो राक्षसान्तकः ॥
lokābhirāmo lokārimardanaḥ sevakapriyaḥ | sanātanatamo meghaśyāmalo rākṣasāntakaḥ ||
दिव्यायुधधरः श्रीमानप्रमेयो जितेन्द्रियः । भूदेववन्द्यो जनकप्रियकृत्प्रपितामहः ॥
divyāyudhadharaḥ śrīmānaprameyo jitendriyaḥ | bhūdevavandyo janakapriyakṛtprapitāmahaḥ ||
उत्तमः सात्विकः सत्यः सत्यसन्धस्त्रिविक्रमः । सुवृत्तः सुगमः सूक्ष्मः सुघोषः सुखदः सुहृत् ॥
uttamaḥ sātvikaḥ satyaḥ satyasandhastrivikramaḥ | suvṛttaḥ sugamaḥ sūkṣmaḥ sughoṣaḥ sukhadaḥ suhṛt ||
दामोदरोऽच्युतः शार्ङ्गी वामनो मथुराधिपः । देवकीनन्दनः शौरिः शूरः कैटभमर्दनः ॥
dāmodaro'cyutaḥ śārṅgī vāmano mathurādhipaḥ | devakīnandanaḥ śauriḥ śūraḥ kaiṭabhamardanaḥ ||
सप्ततालप्रभेत्ता च मित्रवंशप्रवर्धनः । कालस्वरूपी कालात्मा कालः कल्याणदः कलिः ॥
saptatālaprabhettā ca mitravaṃśapravardhanaḥ | kālasvarūpī kālātmā kālaḥ kalyāṇadaḥ kaliḥ ||
संवत्सरो ऋतुः पक्षो ह्ययनं दिवसो युगः । स्तव्यो विविक्तो निर्लेपः सर्वव्यापी निराकुलः ॥
saṃvatsaro ṛtuḥ pakṣo hyayanaṃ divaso yugaḥ | stavyo vivikto nirlepaḥ sarvavyāpī nirākulaḥ ||
अनादिनिधनः सर्वलोकपूज्यो निरामयः । रसो रसज्ञः सारज्ञो लोकसारो रसात्मकः ॥
anādinidhanaḥ sarvalokapūjyo nirāmayaḥ | raso rasajñaḥ sārajño lokasāro rasātmakaḥ ||
सर्वदुःखातिगो विद्याराशिः परमगोचरः । शेषो विशेषो विगतकल्मषो रघुपुङ्गवः ॥
sarvaduḥkhātigo vidyārāśiḥ paramagocaraḥ | śeṣo viśeṣo vigatakalmaṣo raghupuṅgavaḥ ||
वर्णश्रेष्ठो वर्णभाव्यो वर्णो वर्णगुणोज्ज्वलः । कर्मसाक्षी गुणश्रेष्ठो देवः सुरवरप्रदः ॥
varṇaśreṣṭho varṇabhāvyo varṇo varṇaguṇojjvalaḥ | karmasākṣī guṇaśreṣṭho devaḥ suravarapradaḥ ||
देवाधिदेवो देवर्षिर्देवासुरनमस्कृतः । सर्वदेवमयश्चक्री शार्ङ्गपाणी रघूत्तमः ॥
devādhidevo devarṣirdevāsuranamaskṛtaḥ | sarvadevamayaścakrī śārṅgapāṇī raghūttamaḥ ||
मनोगुप्तिरहङ्कारः प्रकृतिः पुरुषोऽव्ययः । न्यायो न्यायी नयी श्रीमान् नयो नगधरो ध्रुवः ॥
manoguptirahaṅkāraḥ prakṛtiḥ puruṣo'vyayaḥ | nyāyo nyāyī nayī śrīmān nayo nagadharo dhruvaḥ ||
लक्ष्मीविश्वम्भरो भर्ता देवेन्द्रो बलिमर्दनः । बाणारिमर्दनो यज्वानुत्तमो मुनिसेवितः ॥
lakṣmīviśvambharo bhartā devendro balimardanaḥ | bāṇārimardano yajvānuttamo munisevitaḥ ||
देवाग्रणीः शिवध्यानतत्परः परमः परः । सामगेयः प्रियः शूरः पूर्णकीर्तिः सुलोचनः ॥
devāgraṇīḥ śivadhyānatatparaḥ paramaḥ paraḥ | sāmageyaḥ priyaḥ śūraḥ pūrṇakīrtiḥ sulocanaḥ ||
अव्यक्तलक्षणो व्यक्तो दशास्यद्विपकेसरी । कलानिधिः कलानाथः कमलानन्दवर्धनः ॥
avyaktalakṣaṇo vyakto daśāsyadvipakesarī | kalānidhiḥ kalānāthaḥ kamalānandavardhanaḥ ||
पुण्यः पुण्याधिकः पूर्णः पूर्वः पूरयिता रविः । जटिलः कल्मषध्वान्तप्रभञ्जनविभावसुः ॥
puṇyaḥ puṇyādhikaḥ pūrṇaḥ pūrvaḥ pūrayitā raviḥ | jaṭilaḥ kalmaṣadhvāntaprabhañjanavibhāvasuḥ ||
जयी जितारिः सर्वादिः शमनो भवभञ्जनः । अलङ्करिष्णुरचलो रोचिष्णुर्विक्रमोत्तमः ॥
jayī jitāriḥ sarvādiḥ śamano bhavabhañjanaḥ | alaṅkariṣṇuracalo rociṣṇurvikramottamaḥ ||
आशुः शब्दपतिः शब्दगोचरो रञ्जनो लघुः । निःशब्दपुरुषो मायो स्थूलः सूक्ष्मो विलक्षणः ॥
āśuḥ śabdapatiḥ śabdagocaro rañjano laghuḥ | niḥśabdapuruṣo māyo sthūlaḥ sūkṣmo vilakṣaṇaḥ ||
आत्मयोनिरयोनिश्च सप्तजिह्वः सहस्रपात् । सनातनतमः स्रग्वी पेशलो विजितांबरः ॥
ātmayonirayoniśca saptajihvaḥ sahasrapāt | sanātanatamaḥ sragvī peśalo vijitāṃbaraḥ ||
शक्तिमान् शङ्खभृन्नाथो गदाधररथाङ्गभृत् । निरीहो निर्विकल्पश्च चिद्रूपो वीतसाध्वसः ॥
śaktimān śaṅkhabhṛnnātho gadādhararathāṅgabhṛt | nirīho nirvikalpaśca cidrūpo vītasādhvasaḥ ||
सनातनः सहस्राक्षः शतमूर्तिर्घनप्रभः । हृत्पुण्डरीकशयनः कठिनो द्रव एव च ॥
sanātanaḥ sahasrākṣaḥ śatamūrtirghanaprabhaḥ | hṛtpuṇḍarīkaśayanaḥ kaṭhino drava eva ca ||
सूर्यो ग्रहपतिः श्रीमान् समर्थोऽनर्थनाशनः । अधर्मशत्रू रक्षोघ्नः पुरुहूतः पुरस्तुतः ॥
sūryo grahapatiḥ śrīmān samartho'narthanāśanaḥ | adharmaśatrū rakṣoghnaḥ puruhūtaḥ purastutaḥ ||
ब्रह्मगर्भो बृहद्गर्भो धर्मधेनुर्धनागमः । हिरण्यगर्भो ज्योतिष्मान् सुललाटः सुविक्रमः ॥
brahmagarbho bṛhadgarbho dharmadhenurdhanāgamaḥ | hiraṇyagarbho jyotiṣmān sulalāṭaḥ suvikramaḥ ||
शिवपूजारतः श्रीमान् भवानीप्रियकृद्वशी । नरो नारायणः श्यामः कपर्दी नीललोहितः ॥
śivapūjārataḥ śrīmān bhavānīpriyakṛdvaśī | naro nārāyaṇaḥ śyāmaḥ kapardī nīlalohitaḥ ||
रुद्रः पशुपतिः स्थाणुर्विश्वामित्रो द्विजेश्वरः । मातामहो मातरिश्वा विरिञ्चिर्विष्टरश्रवाः ॥
rudraḥ paśupatiḥ sthāṇurviśvāmitro dvijeśvaraḥ | mātāmaho mātariśvā viriñcirviṣṭaraśravāḥ ||
अक्षोभ्यः सर्वभूतानां चण्डः सत्यपराक्रमः । वालखिल्यो महाकल्पः कल्पवृक्षः कलाधरः ॥
akṣobhyaḥ sarvabhūtānāṃ caṇḍaḥ satyaparākramaḥ | vālakhilyo mahākalpaḥ kalpavṛkṣaḥ kalādharaḥ ||
निदाघस्तपनो मेघः शुक्रः परबलापहृत् । वसुश्रवाः कव्यवाहः प्रतप्तो विश्वभोजनः ॥
nidāghastapano meghaḥ śukraḥ parabalāpahṛt | vasuśravāḥ kavyavāhaḥ pratapto viśvabhojanaḥ ||
रामो नीलोत्पलश्यामो ज्ञानस्कन्दो महाद्युतिः । कबन्धमथनो दिव्यः कम्बुग्रीवः शिवप्रियः ॥
rāmo nīlotpalaśyāmo jñānaskando mahādyutiḥ | kabandhamathano divyaḥ kambugrīvaḥ śivapriyaḥ ||
सुखी नीलः सुनिष्पन्नः सुलभः शिशिरात्मकः । असंसृष्टोऽतिथिः शूरः प्रमाथी पापनाशकृत् ॥
sukhī nīlaḥ suniṣpannaḥ sulabhaḥ śiśirātmakaḥ | asaṃsṛṣṭo'tithiḥ śūraḥ pramāthī pāpanāśakṛt ||
पवित्रपादः पापारिर्मणिपूरो नभोगतिः । उत्तारणो दुष्कृतिहा दुर्धर्षो दुःसहो बलः ॥
pavitrapādaḥ pāpārirmaṇipūro nabhogatiḥ | uttāraṇo duṣkṛtihā durdharṣo duḥsaho balaḥ ||
अमृतेशोऽमृतवपुर्धर्मी धर्मः कृपाकरः । भगो विवस्वानादित्यो योगाचार्यो दिवस्पतिः ॥
amṛteśo'mṛtavapurdharmī dharmaḥ kṛpākaraḥ | bhago vivasvānādityo yogācāryo divaspatiḥ ||
उदारकीर्तिरुद्योगी वाङ्मयः सदसन्मयः । नक्षत्रमानी नाकेशः स्वाधिष्ठानः षडाश्रयः ॥
udārakīrtirudyogī vāṅmayaḥ sadasanmayaḥ | nakṣatramānī nākeśaḥ svādhiṣṭhānaḥ ṣaḍāśrayaḥ ||
चतुर्वर्गफलं वर्णशक्तित्रयफलं निधिः । निधानगर्भो निर्व्याजो निरीशो व्यालमर्दनः ॥
caturvargaphalaṃ varṇaśaktitrayaphalaṃ nidhiḥ | nidhānagarbho nirvyājo nirīśo vyālamardanaḥ ||
श्रीवल्लभः शिवारंभः शान्तो भद्रः समञ्जयः । भूशायी भूतकृद्भूतिर्भूषणो भूतभावनः ॥
śrīvallabhaḥ śivāraṃbhaḥ śānto bhadraḥ samañjayaḥ | bhūśāyī bhūtakṛdbhūtirbhūṣaṇo bhūtabhāvanaḥ ||
अकायो भक्तकायस्थः कालज्ञानी महापटुः । परार्धवृत्तिरचलो विविक्तः श्रुतिसागरः ॥
akāyo bhaktakāyasthaḥ kālajñānī mahāpaṭuḥ | parārdhavṛttiracalo viviktaḥ śrutisāgaraḥ ||
स्वभावभद्रो मध्यस्थः संसारभयनाशनः । वेद्यो वैद्यो वियद्गोप्ता सर्वामरमुनीश्वरः ॥
svabhāvabhadro madhyasthaḥ saṃsārabhayanāśanaḥ | vedyo vaidyo viyadgoptā sarvāmaramunīśvaraḥ ||
सुरेन्द्रः कारणं कर्मकरः कर्मी ह्यधोक्षजः । धैर्योऽग्रधुर्यो धात्रीशः सङ्कल्पः शर्वरीपतिः ॥
surendraḥ kāraṇaṃ karmakaraḥ karmī hyadhokṣajaḥ | dhairyo'gradhuryo dhātrīśaḥ saṅkalpaḥ śarvarīpatiḥ ||
परमार्थगुरुर्दृष्टिः सुचिराश्रितवत्सलः । विष्णुर्जिष्णुर्विभुर्यज्ञो यज्ञेशो यज्ञपालकः ॥
paramārthagururdṛṣṭiḥ sucirāśritavatsalaḥ | viṣṇurjiṣṇurvibhuryajño yajñeśo yajñapālakaḥ ||
प्रभुर्विष्णुर्ग्रसिष्णुश्च लोकात्मा लोकपालकः । केशवः केशिहा काव्यः कविः कारणकारणम् ॥
prabhurviṣṇurgrasiṣṇuśca lokātmā lokapālakaḥ | keśavaḥ keśihā kāvyaḥ kaviḥ kāraṇakāraṇam ||
कालकर्ता कालशेषो वासुदेवः पुरुष्टुतः । आदिकर्ता वराहश्च वामनो मधुसूदनः ॥
kālakartā kālaśeṣo vāsudevaḥ puruṣṭutaḥ | ādikartā varāhaśca vāmano madhusūdanaḥ ||
नारायणो नरो हंसो विष्वक्सेनो जनार्दनः । विश्वकर्ता महायज्ञो ज्योतिष्मान्पुरुषोत्तमः ॥
nārāyaṇo naro haṃso viṣvakseno janārdanaḥ | viśvakartā mahāyajño jyotiṣmānpuruṣottamaḥ ||
वैकुण्ठः पुण्डरीकाक्षः कृष्णः सूर्यः सुरार्चितः । नारसिंहो महाभीमो वज्रदंष्ट्रो नखायुधः ॥
vaikuṇṭhaḥ puṇḍarīkākṣaḥ kṛṣṇaḥ sūryaḥ surārcitaḥ | nārasiṃho mahābhīmo vajradaṃṣṭro nakhāyudhaḥ ||
आदिदेवो जगत्कर्ता योगीशो गरुडध्वजः । गोविन्दो गोपतिर्गोप्ता भूपतिर्भुवनेश्वरः ॥
ādidevo jagatkartā yogīśo garuḍadhvajaḥ | govindo gopatirgoptā bhūpatirbhuvaneśvaraḥ ||
पद्मनाभो हृषीकेशो धाता दामोदरः प्रभुः । त्रिविक्रमस्त्रिलोकेशो ब्रह्मेशः प्रीतिवर्धनः ॥
padmanābho hṛṣīkeśo dhātā dāmodaraḥ prabhuḥ | trivikramastrilokeśo brahmeśaḥ prītivardhanaḥ ||
संन्यासी शास्त्रतत्त्वज्ञो मन्दिरो गिरिशो नतः । वामनो दुष्टदमनो गोविन्दो गोपवल्लभः ॥
saṃnyāsī śāstratattvajño mandiro giriśo nataḥ | vāmano duṣṭadamano govindo gopavallabhaḥ ||
भक्तप्रियोऽच्युतः सत्यः सत्यकीर्तिर्धृतिः स्मृतिः । कारुण्यः करुणो व्यासः पापहा शान्तिवर्धनः ॥
bhaktapriyo'cyutaḥ satyaḥ satyakīrtirdhṛtiḥ smṛtiḥ | kāruṇyaḥ karuṇo vyāsaḥ pāpahā śāntivardhanaḥ ||
बदरीनिलयः शान्तस्तपस्वी वैद्युतः प्रभुः । भूतावासो महावासो श्रीनिवासः श्रियः पतिः ॥
badarīnilayaḥ śāntastapasvī vaidyutaḥ prabhuḥ | bhūtāvāso mahāvāso śrīnivāsaḥ śriyaḥ patiḥ ||
तपोवासो मुदावासः सत्यवासः सनातनः । पुरुषः पुष्करः पुण्यः पुष्कराक्षो महेश्वरः ॥
tapovāso mudāvāsaḥ satyavāsaḥ sanātanaḥ | puruṣaḥ puṣkaraḥ puṇyaḥ puṣkarākṣo maheśvaraḥ ||
पूर्णमूर्तिः पुराणज्ञः पुण्यदः प्रीतिवर्धनः । पूर्णरूपः कालचक्रप्रवर्तनसमाहितः ॥
pūrṇamūrtiḥ purāṇajñaḥ puṇyadaḥ prītivardhanaḥ | pūrṇarūpaḥ kālacakrapravartanasamāhitaḥ ||
नारायणः परञ्ज्योतिः परमात्मा सदाशिवः । शङ्खी चक्री गदी शार्ङ्गी लाङ्गली मुसली हली ॥
nārāyaṇaḥ parañjyotiḥ paramātmā sadāśivaḥ | śaṅkhī cakrī gadī śārṅgī lāṅgalī musalī halī ||
किरीटी कुण्डली हारी मेखली कवची ध्वजी । योद्धा जेता महावीर्यः शत्रुघ्नः शत्रुतापनः ॥
kirīṭī kuṇḍalī hārī mekhalī kavacī dhvajī | yoddhā jetā mahāvīryaḥ śatrughnaḥ śatrutāpanaḥ ||
शास्ता शास्त्रकरः शास्त्रं शङ्करः शङ्करस्तुतः । सारथी सात्त्विकः स्वामी सामवेदप्रियः समः ॥
śāstā śāstrakaraḥ śāstraṃ śaṅkaraḥ śaṅkarastutaḥ | sārathī sāttvikaḥ svāmī sāmavedapriyaḥ samaḥ ||
पवनः संहितः शक्तिः सम्पूर्णाङ्गः समृद्धिमान् । स्वर्गदः कामदः श्रीदः कीर्तिदः कीर्तिदायकः ॥
pavanaḥ saṃhitaḥ śaktiḥ sampūrṇāṅgaḥ samṛddhimān | svargadaḥ kāmadaḥ śrīdaḥ kīrtidaḥ kīrtidāyakaḥ ||
मोक्षदः पुण्डरीकाक्षः क्षीराब्धिकृतकेतनः । सर्वात्मा सर्वलोकेशः प्रेरकः पापनाशनः ॥
mokṣadaḥ puṇḍarīkākṣaḥ kṣīrābdhikṛtaketanaḥ | sarvātmā sarvalokeśaḥ prerakaḥ pāpanāśanaḥ ||
वैकुण्ठः पुण्डरीकाक्षः सर्वदेवनमस्कृतः । सर्वव्यापी जगन्नाथः सर्वलोकमहेश्वरः ॥
vaikuṇṭhaḥ puṇḍarīkākṣaḥ sarvadevanamaskṛtaḥ | sarvavyāpī jagannāthaḥ sarvalokamaheśvaraḥ ||
सर्गस्थित्यन्तकृद्देवः सर्वलोकसुखावहः । अक्षयः शाश्वतोऽनन्तः क्षयवृद्धिविवर्जितः ॥
sargasthityantakṛddevaḥ sarvalokasukhāvahaḥ | akṣayaḥ śāśvato'nantaḥ kṣayavṛddhivivarjitaḥ ||
निर्लेपो निर्गुणः सूक्ष्मो निर्विकारो निरञ्जनः । सर्वोपाधिविनिर्मुक्तः सत्तामात्रव्यवस्थितः ॥
nirlepo nirguṇaḥ sūkṣmo nirvikāro nirañjanaḥ | sarvopādhivinirmuktaḥ sattāmātravyavasthitaḥ ||
अधिकारी विभुर्नित्यः परमात्मा सनातनः । अचलो निश्चलो व्यापी नित्यतृप्तो निराश्रयः ॥
adhikārī vibhurnityaḥ paramātmā sanātanaḥ | acalo niścalo vyāpī nityatṛpto nirāśrayaḥ ||
श्यामी युवा लोहिताक्षो दीप्त्या शोभितभाषणः । आजानुबाहुः सुमुखः सिंहस्कन्धो महाभुजः ॥
śyāmī yuvā lohitākṣo dīptyā śobhitabhāṣaṇaḥ | ājānubāhuḥ sumukhaḥ siṃhaskandho mahābhujaḥ ||
सत्त्ववान् गुणसम्पन्नो दीप्यमानः स्वतेजसा । कालात्मा भगवान् कालः कालचक्रप्रवर्तकः ॥
sattvavān guṇasampanno dīpyamānaḥ svatejasā | kālātmā bhagavān kālaḥ kālacakrapravartakaḥ ||
नारायणः परञ्ज्योतिः परमात्मा सनातनः । विश्वकृद्विश्वभोक्ता च विश्वगोप्ता च शाश्वतः ॥
nārāyaṇaḥ parañjyotiḥ paramātmā sanātanaḥ | viśvakṛdviśvabhoktā ca viśvagoptā ca śāśvataḥ ||
विश्वेश्वरो विश्वमूर्तिर्विश्वात्मा विश्वभावनः । सर्वभूतसुहृच्छान्तः सर्वभूतानुकम्पनः ॥
viśveśvaro viśvamūrtirviśvātmā viśvabhāvanaḥ | sarvabhūtasuhṛcchāntaḥ sarvabhūtānukampanaḥ ||
सर्वेश्वरः सर्वशर्वः सर्वदाऽऽश्रितवत्सलः । सर्वगः सर्वभूतेशः सर्वभूताशयस्थितः ॥
sarveśvaraḥ sarvaśarvaḥ sarvadā''śritavatsalaḥ | sarvagaḥ sarvabhūteśaḥ sarvabhūtāśayasthitaḥ ||
अभ्यन्तरस्थस्तमसश्छेत्ता नारायणः परः । अनादिनिधनः स्रष्टा प्रजापतिपतिर्हरिः ॥
abhyantarasthastamasaśchettā nārāyaṇaḥ paraḥ | anādinidhanaḥ sraṣṭā prajāpatipatirhariḥ ||
नरसिंहो हृषीकेशः सर्वात्मा सर्वदृग्वशी । जगतस्तस्थुषश्चैव प्रभुर्नेता सनातनः ॥
narasiṃho hṛṣīkeśaḥ sarvātmā sarvadṛgvaśī | jagatastasthuṣaścaiva prabhurnetā sanātanaḥ ||
कर्ता धाता विधाता च सर्वेषां पतिरीश्वरः । सहस्रमूर्धा विश्वात्मा विष्णुर्विश्वदृगव्ययः ॥
kartā dhātā vidhātā ca sarveṣāṃ patirīśvaraḥ | sahasramūrdhā viśvātmā viṣṇurviśvadṛgavyayaḥ ||
पुराणपुरुषः श्रेष्ठः सहस्राक्षः सहस्रपात् । तत्त्वं नारायणो विष्णुर्वासुदेवः सनातनः ॥
purāṇapuruṣaḥ śreṣṭhaḥ sahasrākṣaḥ sahasrapāt | tattvaṃ nārāyaṇo viṣṇurvāsudevaḥ sanātanaḥ ||
परमात्मा परंब्रह्म सच्चिदानन्दविग्रहः । परञ्ज्योतिः परन्धाम पराकाशः परात्परः ॥
paramātmā paraṃbrahma saccidānandavigrahaḥ | parañjyotiḥ parandhāma parākāśaḥ parātparaḥ ||
अच्युतः पुरुषः कृष्णः शाश्वतः शिव ईश्वरः । नित्यः सर्वगतः स्थाणू रुद्रः साक्षी प्रजापतिः ॥
acyutaḥ puruṣaḥ kṛṣṇaḥ śāśvataḥ śiva īśvaraḥ | nityaḥ sarvagataḥ sthāṇū rudraḥ sākṣī prajāpatiḥ ||
हिरण्यगर्भः सविता लोककृल्लोकभुग्विभुः । ओङ्कारवाच्यो भगवान् श्रीभूलीलापतिः प्रभुः ॥
hiraṇyagarbhaḥ savitā lokakṛllokabhugvibhuḥ | oṅkāravācyo bhagavān śrībhūlīlāpatiḥ prabhuḥ ||
सर्वलोकेश्वरः श्रीमान् सर्वज्ञः सर्वतोमुखः । स्वामी सुशीलः सुलभः सर्वगः सर्वशक्तिमान् ॥
sarvalokeśvaraḥ śrīmān sarvajñaḥ sarvatomukhaḥ | svāmī suśīlaḥ sulabhaḥ sarvagaḥ sarvaśaktimān ||
नित्यः सम्पूर्णकामश्च नैसर्गिकसुहृत्सुखी । कृपापीयूषजलधिः शरण्यः सर्वशक्तिमान् ॥
nityaḥ sampūrṇakāmaśca naisargikasuhṛtsukhī | kṛpāpīyūṣajaladhiḥ śaraṇyaḥ sarvaśaktimān ||
श्रीमान्नारायणः स्वामी जगतां प्रभुरीश्वरः । मत्स्यः कूर्मो वराहश्च नारसिंहोऽथ वामनः ॥
śrīmānnārāyaṇaḥ svāmī jagatāṃ prabhurīśvaraḥ | matsyaḥ kūrmo varāhaśca nārasiṃho'tha vāmanaḥ ||
रामो रामश्च कृष्णश्च बौद्धः कल्की परात्परः । अयोध्येशो नृपश्रेष्ठः कुशबालः परन्तपः ॥
rāmo rāmaśca kṛṣṇaśca bauddhaḥ kalkī parātparaḥ | ayodhyeśo nṛpaśreṣṭhaḥ kuśabālaḥ parantapaḥ ||
लवबालः कञ्जनेत्रः कञ्जाङ्घ्रिः पङ्कजाननः । सीताकान्तः सौम्यरूपः शिशुजीवनतत्परः ॥
lavabālaḥ kañjanetraḥ kañjāṅghriḥ paṅkajānanaḥ | sītākāntaḥ saumyarūpaḥ śiśujīvanatatparaḥ ||
सेतुकृच्चित्रकूटस्थः शबरीसंस्तुतः प्रभुः । योगिध्येयः शिवध्येयः शास्ता रावणदर्पहा ॥
setukṛccitrakūṭasthaḥ śabarīsaṃstutaḥ prabhuḥ | yogidhyeyaḥ śivadhyeyaḥ śāstā rāvaṇadarpahā ||
श्रीशः शरण्यो भूतानां संश्रिताभीष्टदायकः । अनन्तः श्रीपती रामो गुणभृन्निर्गुणो महान् ॥
śrīśaḥ śaraṇyo bhūtānāṃ saṃśritābhīṣṭadāyakaḥ | anantaḥ śrīpatī rāmo guṇabhṛnnirguṇo mahān ||
एवमादीनि नामानि ह्यसङ्ख्यान्यपराणि च । एकैकं नाम रामस्य सर्वपापप्रणाशनम् ॥
evamādīni nāmāni hyasaṅkhyānyaparāṇi ca | ekaikaṃ nāma rāmasya sarvapāpapraṇāśanam ||
सहस्रनामफलदं सर्वैश्वर्यप्रदायकम् । सर्वसिद्धिकरं पुण्यं भुक्तिमुक्तिफलप्रदम् ॥
sahasranāmaphaladaṃ sarvaiśvaryapradāyakam | sarvasiddhikaraṃ puṇyaṃ bhuktimuktiphalapradam ||
मन्त्रात्मकमिदं सर्वं व्याख्यातं सर्वमङ्गलम् । उक्तानि तव पुत्रेण विघ्नराजेन धीमता ॥
mantrātmakamidaṃ sarvaṃ vyākhyātaṃ sarvamaṅgalam | uktāni tava putreṇa vighnarājena dhīmatā ||
सनत्कुमाराय पुरा तान्युक्तानि मया तव । यः पठेच्छृणुयाद्वापि स तु ब्रह्मपदं लभेत् ॥
sanatkumārāya purā tānyuktāni mayā tava | yaḥ paṭhecchṛṇuyādvāpi sa tu brahmapadaṃ labhet ||
तावदेव बलं तेषां महापातकदन्तिनाम् । यावन्न श्रूयते रामनामपञ्चाननध्वनिः ॥
tāvadeva balaṃ teṣāṃ mahāpātakadantinām | yāvanna śrūyate rāmanāmapañcānanadhvaniḥ ||
ब्रह्मघ्नश्च सुरापश्च स्तेयी च गुरुतल्पगः । शरणागतघाती च मित्रविश्वासघातकः ॥
brahmaghnaśca surāpaśca steyī ca gurutalpagaḥ | śaraṇāgataghātī ca mitraviśvāsaghātakaḥ ||
मातृहा पितृहा चैव भ्रूणहा वीरहा तथा । कोटिकोटिसहस्राणि ह्युपपापानि यान्यपि ॥
mātṛhā pitṛhā caiva bhrūṇahā vīrahā tathā | koṭikoṭisahasrāṇi hyupapāpāni yānyapi ||
संवत्सरं क्रमाज्जप्त्वा प्रत्यहं रामसन्निधौ । निष्कण्टकं सुखं भुक्त्वा ततो मोक्षमवाप्नुयात् ॥
saṃvatsaraṃ kramājjaptvā pratyahaṃ rāmasannidhau | niṣkaṇṭakaṃ sukhaṃ bhuktvā tato mokṣamavāpnuyāt ||
श्रीरामनाम्नां परमं सहस्रकं पापापहं सौख्यविवृद्धिकारकम् । भवापहं भक्तजनैकपालकं स्त्रीपुत्रपौत्रप्रदमृद्धिदायकम् ॥
śrīrāmanāmnāṃ paramaṃ sahasrakaṃ pāpāpahaṃ saukhyavivṛddhikārakam | bhavāpahaṃ bhaktajanaikapālakaṃ strīputrapautrapradamṛddhidāyakam ||
इति श्रीशतकोटिरामचरितान्तर्गते श्रीमदानन्दरामायणे वाल्मीकीये राज्यकाण्डे पूर्वार्धे श्रीरामसहस्रनामकथनं नाम प्रथमः सर्गः ॥
iti śrīśatakoṭirāmacaritāntargate śrīmadānandarāmāyaṇe vālmīkīye rājyakāṇḍe pūrvārdhe śrīrāmasahasranāmakathanaṃ nāma prathamaḥ sargaḥ ||
Sources
- श्रीरामसहस्रनामस्तोत्रम् — sanskritdocuments.org